مدیر کل یونسکو  در  هفته اقدام جهانی آموزش برای همه در سال 2012 گفت: «آموزش پیش دبستانی موتور محرکه قوی برای توسعه پایدار جوامع در طولانی مدت است»

 سال ها پیش در جایی خوانده بودم که سیاستمداران آمریکا از پیشرفتهای سریع شوروی ها در امور فضایی  در شگرف و نگران بوده اند ، گروهي از جاسوسان خود را مأمور مي كنند كه ببيند علت پيشرفت سريع شوروي ها در اين زمينه چيست؟ در پاسخ جاسوسان گزارش مي كنند كه رمز پيشرفت ها در آموزش هاي پيش دبستاني و دبستاني است و از همان مراحل است كه آموزشها و استعداديابي ها بر اساس استعدادها و فعاليت و كار گروهي آموزش داده مي شود.  نمي دانم كه اين موضوع چقدر داستان است و چقدر واقعيت ، اما از ۳۰ سال پيش تا كنون اين مطلب را كه به هر حال از واقعيتي سخن مي گويد به خاطر دارم . وقتي بچه ها را مي بينم كه كارنامه !!! پيش دبستاني شان را به خانه مي برند و همه اش بيست است!!! به ياد داستان پيش دبستاني شوروي ها مي افتم و مي گويم راستي با اين كارنامه چه چيزي را قرار است نشان دهند؟ كدام استعداد يابي در پيش دبستاني هاي ما ....

مقاله کامل را در ادامه مطلب ببینید...

آيا رنگ ايران در نقشه هاي امنيت غذايي، گرسنگي و  درصد افراد گرسنه تغيير خواهد كرد؟

... امروزه توليد مواد غذايي در جهان رشد بسياري كرده و با معيارهاي تغذيه اي متوسط مي توان گفت كه حتي توليد مواد غذايي بيش از نياز جمعيت جهان است. با اين حال هنوز كشورهايي هستند كه با فقر غذايي و عدم امنيت تغذيه اي دست به گريبان اند ... در ايران نيز ... به ويژه طي قرن اخير ، گرسنگي هاي فراگير مزمن ... فروكش كرد. با صدور نفت از كشور و وصول درآمدهاي ارزي ناشي از آن امكان واردات مواد غذايي و يا امكانات و تجهيزات و نهاده هايي كه در توليدات كشاورزي مورد نياز بود، دسترسي بيشتر به مواد غذايي و امنيت غذايي بيشتر  فراهم گرديد. يارانه هاي مواد غذايي كه بر روي آرد اعمال گرديد، يارانه هاي روغن و شكر و برنج در قالب سهميه هاي كالابرگي، سال ها نقش بزرگي در تأمين غذايي جامعه ايران و در جلوگيري از فقر غذايي جامعه داشت...

... حال با حذف يارانه مواد اصلي غذايي تأمين كننده كالري جامعه این پرسش به طور جدی مطرح می گردد که وضعیت تغذیه مردم ایران به ویژه طبقات متوسط و فقیر به چه مسیری خواهد رفت؟ ...

 شاخص گرسنگي در جهان ( سال ۲۰۱۱ ميلادي)

مقاله كامل را در ادامه مطلب ببينيد

فقرا بيشتر به تخريب محيط زيست دامن مي زنند يا ثروتمندان ؟

Poverty and environmental degradation.
Wealth and environmental degradation
Which is more effective?

دیدگاههای متداول در زمینه وضعیت اقتصادی و اجتماعی جامعه بر محیط زیست تا کنون عوامل مختلفی را به بحث و مذاکره گذارده است.  فقرا با درماندگی خود به منابع محیط به هر شکل ممکن دست دراز می کنند و ثروتمندان با بهره گیری از قدرت بیشتر ، زياده طلبي افراطي و در دست داشتن توان بيشتر به ويراني محيط كمك مي كنند.

فقرا چگونه به تخريب محيط دامن مي زنند؟...

ثروتمندان چگونه تخريب محيط را دامن مي زنند؟....

 مقاله كامل را در ادامه مطلب ببينيد...

دو نقشه بزرگ را که هر دو با قابلیت بزرگنمایی هستند به عنوان هدیه سال نو بپذیرید. امیدوارم که مفید باشد. سال خوبی داشته باشید . 

 امیدوارم که اگر خطر کردید و با این وضعیت فجیع جاده های کشور سفر رفتید ، سالم برگرديد 

نقشه راه های کشور

اگرچه نقشه های بالا آنچنان جدید نیستند اما جدید ترین و بزرگ ترین نقشه های قابل دسترس تا این زمان بر روی اینترنت وجود دارد همین دو نقشه است که خود من از نقشه بالایی بیشتر استفاده کردم و حتی آن را کامل دانلود کرده و بر روی موبایلم به صورت یک عکس با قابلیت بزرگنمایی خیلی زیاد ذخیره کردم .

جغرافياي تغذيه با بررسي توزيع جغرافيايي وضعيت تغذيه در جهان، ضمن ترسيم وضعيت جهان و توصيف آن در مرحله بعد به تحليل علل اين توزيع مي پردازد. در گذشته اي نه چندان دور ، جغرافيدانان آگاهانه و يا نا آگاهانه در تحليل علل فقر و سوء تغذيه و شيوع بيماري ها در مناطق جهان به حدي بر روي عوامل طبيعي ، در چارچوب جبر جغرافيايي تأكيد مي كردند كه ساير عوامل مؤثر در اين وضعيت را ناديده و يا كم اهميت معرفي مي كردند. با تحقيقاتي از بنيانگزاران اين حيطه از جمله خوزه دو كاسترو كه كتاب او با نام جغرافياي گرسنگي و ژئوپلتيك گرسنگي ترجمه شده، و تحقيقات و فعاليتهاي ايولاكوست و بسياري دانشمندان ديگر  نقصان توجيه گرسنگي و فقر با مرتبط دانستن آن به شرايط خاص جغرافياي طبيعي مناطق در جغرافياي تغذيه به چالش كشيده شد و عوامل اقتصادي، اجتماعي و سياسي مؤثر بر توزيع فقر و گرسنگي و يا سوء تغذيه در جهان مورد توجه قرار گرفت..

همان گونه كه مباحث تغذيه و سوء تغذيه در جهان مي تواند به جزئيات بسياري بپردازد، جغرافياي تغذيه نيز مي تواند به موضوع تغذيه از ديدگاه مسائل اقتصادي - اجتماعي و محيطي بسياري به بررسي بپردازد.

هدف نهايي جغرافياي تغذيه شناختن و شناساندن وضعيت تغذيه و توصيف عناصر آن در مناطق جغرافيايي ، تجزيه و تحليل عوامل بروز مشكلات و شناختن راههاي مبارزه با مشكلات تغذيه اي در جهان با بهره گيري از تحليل ها و روشهاي جغرافيايي است. / حميدرضاوجداني  

 نقشه گرسنگي در كشورهاي جهان در سال ۲۰۱۰

از: فائو

مقاله کامل را در ادامه مطلب ببینید ...

 شاخص آزادی اقتصادی Economic Freedom Index

این شاخص با دیدگاه مثبتی نسبت به آزادسازی اقتصادی در جهان و لزوم حرکت هرچه بیشتر به سمت اقتصاد آزاد شکل گرفته است. در هنگام مقایسه کشورها ، هوشمندانه تر اين است كه اگر شاخص آزادي اقتصادي كشورها را محاسبه و مقايسه مي كنيم و يا تغييرات آن را در هر كشور طي سال ها بررسي مي كنيم ، اين تغييرات را به نسبت سياستها و برنامه هاي كشورها بسنجيم. تبعا براي كشوري كه اساساً در سياست هاي خود به نظامي اقتصادي با دخالت دولت اعتقاد داشته باشد و برنامه اي براي آزادسازي اقتصادي نداشته باشد، نمي توان پايين بودن اعدادي كه براي شاخص آزادي اقتصادي كسب مي كند به عنوان ضعف آن كشور قلمداد كرد. اگرچه اكنون اكثر كشورهاي جهان سياست هاي آزادسازي اقتصادي و كاهش دخالت دولت ها را تعقيب مي كنند و لذا براي چنين كشورهايي محاسبه شاخص آزادي اقتصادي و تغييرات آن مي تواند به عنوان نشانگر درجه موفقيت برنامه ها و اقدامات آزادسازي اقتصاد باشد.

سال ها نگرش محدود به شاخص هاي توسعه توسط سازمان ملل ، به ويژه در زمينه محيط زيست و عدالت و برابري باعث شد انتقادات زيادي بر شاخصها وارد شود و در نهايت ( اگر چه با تأخير خيلي زياد) با در نظر گرفتن شاخصهاي محيط زيستي و اخيراً با در نظر گرفتن موضوع نحوه توزيع عايدات حاصل از رشد و توسعه و منافع در بين توده هاي مردم كشورها ، اصلاحاتي اساسي در شاخصهاي توسعه پيدا شود. شاخص هاي توسعه پايدار ، شاخص توسعه انساني پايدار و شاخص توسعه انساني اصلاح شده بر مبناي عدالت پيشرفتهايي را بر مبناي واقعيتهاي موجود جهان پيش روي سازمانهاي بين المللي به ويژه سازمان ملل گذارد كه نياز توجه به نظرات انتقادي در مورد شاخص ها و اصلاح مداوم آنها را مشخص تر كرد. بر اين اساس شاخص هاي آزادي اقتصادي نيز مستلزم شناخت همه جانبه و نگاه انتقادي و واقع بينانه دارد. / حميدرضا وجداني- توسعه پايدار و جغرافيا

 نقشه آزادي اقتصادي در كشورهاي جهان در سال ۲۰۱۰ ( بر مبناي محاسبه هريتيج)

بررسی شاخص آزادی اقتصادی نشان می دهد که  ...

برای دیدن مقاله کامل و مطالب مرتبط ادامه مطلب را ببینید ...

  شاخص آزادی سفر ( CFI و COI ) و توسعه پايدار *

چقدر مردم یک کشور می توانند آزادانه به کشورهای دیگر سفر کنند و مردم کشورهای دیگر برای سفر به هر کشور چقدر آزادند؟

 در آزادي سفر شهروندان ايران رتبه 211 را در 221 كشور جهان دارند  

شاخص رفتن آزاد به كشورها (Citizens' Freedom Index) و شاخص آزادي مسافرت به يك كشور )Country Openness Index)  از جمله شاخص هاي توسعه پايدار ميزان آزادي انسان ها است.. فرصت هاي انساني براي دستيابي به اطلاعات و فرصت هاي جديد و حق ارتباط با ديگر مردم در سرتاسر جهان طلب مي كند كه انسان ها حق رفت و آمد آزادانه بين مناطق و كشورها را ...

ادامه مطلب را ببینید ...

 همچون بسياري از شاخص هاي ديگر ، شاخص سازي در مورد آزادي نيز با مشكلات خاص خود از جهت عناصر تعيين كننده از يكسو و مشكلات فراهم آوري آمار و ارقام از سوي ديگر روبرو است. به ويژه روشها و پارامترهايي كه براي تعيين اين شاخص توسط افراد مختلف و سازمانها و نهادهاي مختلف به كار مي رود متفاوت است و نقدهاي بسياري را به دنبال داشته است. به هر تقدير شناخت شاخص ها و دقت نظر در نحوه تعيين آنها لازم است و برخورد نقد آميز با اين شاخص ها مي تواند به ارتقاي وضعيت و نزديك شدن بيشتر  به واقعيت ها و اصلاح مسير كمك كند..

شاخص آزادي انساني بر مبناي مطالعات دانشگاهي محققي انگليسي به نام چارلز هومانا (Charles Humana ) در سال 1980 شكل گرفت و بعد ها با تغييرات و اصلاحاتي مورد استفاده محققان و سازمان هاي ملي و بين المللي از جمله سازمان ملل متحد قرار گرفت.

در همین رابطه سایت "خانه آزادي" (Freedom House ) نيز به عنوان يك موسسه غير دولتي( NGO ) در مورد دموکراسی ، آزادي هاي سياسي و حقوق بشر تحقيق و بررسي هايي را انجام مي دهد و هر ساله گزارشي را در اين رابطه براي هر يك از كشورهاي جهان منتشر مي كند. مبناي اين نوع بررسي توسط ريموند( Raymond Gastil) گذارده شد.  براي ديدن توضيح بيشتر در اين مورد در ويكيپديا مي توانيد در اينجا كليك كنيد. در گزارشات اين موسسه از سال ۱۹۷۳ تا ۲۰۱۱ اطلاعات مربوط به هر كشور ارائه مي شود و ضمن ارائه شاخص عددي كشورها را به سه دسته : آزاد - نسبتاً آزاد و غير آزاد دسته بندي مي كند و نقشه اي نيز بر همين مبنا براي وضعيت قرار گرفتن هريك از كشورهاي جهان در هر يك از سه حالت مذكور ارائه مي كند. 

توسعه ناپايدار در شهر :  دریچه ای بر جغرافیای فقر و فاصله طبقاتی در عرصه شهرهای ایران 

گاه در کتابها و بین مقالات در مورد جغرافیای فقر و غنا و اختلاف مناطق مختلف شهرها از نظر میزان رفاه و درآمد و سطح زندگی مردم خوانده ایم و با تئوری ها و نظریات اقتصادی و فرمول های بسیاری به کنکاش در زمینه پیامدهای اقتصادی سیاستها و برنامه های اقتصادی - اجتماعی دولت ها و حکومت ها پرداخته ایم و گاه با شعارهای فریبنده ای مواجه شده ایم. اما چشم اندازها، عكس ها و مشاهدات عيني گاه مي تواند از صدها آمارنامه و مقاله و ... گوياتر باشد.

برج رما رزيدنس و تبليغاتي كه فروشندگان آن ارائه كرده اند با قيمتهاي سرسام آور تنها يكي از اين نمونه هاست كه مدتي است نقل محافل شده و به هرحال بهانه اي شد براي نوشته حاضر كه بيشتر بايد بگويم نمايش عكس هاي حاضر. قضاوت را به عهده شما مي گذارم....

عكس هاي مقايسه اي از فقر و غناي محلات و مطالب را در ادامه مطلب ببينيد... 

شاخص فلاکت توسط اقتصاددانی آمريكايي به نام آرتور اوکانArthur Okun  در دهه ۱۹۶۰ ابداع گردید. این شاخص با جمع ساده نرخ تورم با عدد درصد بیکاران به دست می آید...

 Misery index  = Unemployment rate + Inflation rate

(این همان شاخصی است که توسط محسن رضایی در مناظره انتخاباتی با  محمود احمدی نژاد مورد استفاده قرار گرفت.)

در نمودار زير شاخص فلاكت كشورها بر مبناي برآوردي كه براي سال ۲۰۱۱ انجام شده نشان داده مي شود. در نمودار ديده مي شود كه ايران رتبه سوم را در بدترين شاخص فلاكت در بين كشورها نشان مي دهد. تنها كشورهايي كه وضعيتي بدتر از ايران را در نمودار نشان مي دهند كشور مقدونيه ( با بيكاري شديد بالاي ۳۰٪ و شرايطي متفاوت از ايران و كشور ونزو ئلا با شرايطي نزديك به ايران بوده است. كشورهايي كه بهترين وضعيت را (بين ۹۲ كشور مورد بررسي)داشته اند قطر و سوئد بوده اند.

مقايسه شاخص فلاكت ايران با ديگر كشورهاي دنيا سال ۲۰۱۱

.

 از: http://www.economist.com/blogs/graphicdetail/2012/01/daily-chart-0

 ادامه مطلب را ببینید....

 ایران در سال ۲۰۰۶  رتبه شاخص عملکرد محیطی ۵۳ را در جهان داشته ، در سال ۲۰۰۸ رتبه ۶۷ ، در سال ۲۰۱۰ رتبه ۷۸ و در سال ۲۰۱۲ به رتبه ۱۱۴ سقوط كرده است. طي سال هاي مذكور مي توان ديد كه رتبه ايران ۶۱ پله سقوط كرده است. و اکنون می توان گفت که روند آن شدیداْ نگران کننده و تاسف بار است. 

  شاخص عملکرد محیطی چیست ؟    شاخص EPI بر دو سياست محوري زيستمحيطي ...  (برای دیدن تعریف و تشریح شاخص عملکرد زیستمحیطی ، روش محاسبه ، جداول و نقشه شاخص به ادامه مطلب بروید...)

 ( امروزه تأثیر رشد اقتصادی بر شکل گیری نیروهای جدید و سازماندهی اجتماعی را نمی توان نادیده گرفت. توانایی های اقتصادی جامعه کیفیت آموزش و پرورش را بهبود می بخشد ، بر موقعیت فردی و اجتماعی شهروندان اثر می گذارد و آنها را برای تحولات روزافزون و ایفای نقش مؤثرتر اجتماعی فرامی خوانند، انگیزه و توانایی های لازم برای نوسازی را به آنها می دهند و بر همبستگی اجتماعی می افزایند. این همه وقتی می تواند تحقق یابد که جامعه همراه با رشد اقتصادی به سوی فضای باز، شفافیت و چندصدایی حرکت کند.  ) از: http://hamshahrionline.ir/news-150537.aspx

==========================================

سير تاريخي مباحث توسعه نشان مي دهد كه سال ها و دهه هاي آغازين پيدايش اين مقوله، مفهوم رشد اقتصادي معادل توسعه در نظر گرفته مي شد. گويي كه رشد به خودي خود توسعه را به دنبال مي آورد. با گذشت زمان انتقادات بالا گرفت و دلايل بسياري براي تفاوت بين رشد و توسعه مطرح گرديد. در ابتدا اين انتقادات بيشتر مبتني بر احتمال عدم توزيع منافع رشد در بين اعضاي جامعه و مناطق مختلف جغرافيايي مطرح مي گرديد. آيا رشد اقتصادي به تنهايي مي توانست به بهبودي در زندگي جوامع به وجود آورد؟ و در اين زمان بود كه عناصر ديگري علاوه بر رشد اقتصادي به مقوله توسعه راه پيدا كرد. مقوله توسعه انساني در كنار مقوله توسعه اقتصادي مطرح گرديد و شاخص هايي از جمله شاخص توسعه انساني براي آن طراحي گرديد؛ با وجود پيشرفتهاي نسبي در تعاريف هنوز مشكلات زيادي مطرح بود. حتي هنگامي كه شاخص توسعه انساني كشورها به منظور اصلاح و ارتقاء تعاريف اوليه طراحي گرديد، سال ها اين شاخص تنها با ميانگينهاي كشوري ارائه شد و تنها در يكي دوسال اخير است كه به نابرابري در توزيع شاخصايي كه توسعه انساني را در جوامع اندازه گيري مي كنند توجه شده و شاخص توسعه انساني اصلاح شده بر مبناي نحوه توزيع و بهره مندي اقشار مختلف جامعه از شاخصهاي عمده ( درآمد، بهداشت و آموزش) سنجيده مي شود. سير حركت تعاريف توسعه از مفاهيم خالص اقتصادي به ويژه رشد اقتصادي به سمت مباحث اجتماعي و انساني با نگرش به محيط زيست و وارد كردن آن در مباحث توسعه وارد مرحله جديدي گرديد و با اين نگرش بود كه تعاريف "توسعه پايدار" شكل گرفت. با پيشرفت تعاريف توسعه پايدار روز به روز بيشتر مشخص گرديد كه محور توسعه پايدار انسان است و با بهره مندي از حقوق و آزادي هاي جامعه انساني است كه بشر مي تواند در محوريت توسعه قرار گيرد. در توسعه پايدار نه تنها حقوق اكثريت و اقليت و زن و مرد و كودك در زمان حال مورد توجه است بلكه حقوق نسل هاي آينده نيز مي بايد رعايت شود و حفاظت محيط زيست لازمه آن است. تجربيات جامعه بشري نشان مي دهد كه بدون بهره مندي از حقوق اساسي اقشار جامعه و بدون توانمندسازي افراد جامعه، بدون حق بهره مندي آزاد از جريان اطلاعات و بدون دمكراسي نمي توان به توسعه پايدار دست يافت.  / حمیدرضاوجدانی- توسعه پایدار و جغرافیا 

  ادامه مطلب را ببینید ...

هدف از اين شاخص به كار گيري روشي براي اندازه گيري رفاه خانوارها را در رابطه با دسترسي به آب است و درجاتي را براي اثرات كمبود آب بر جمعيت انساني ارائه مي دهد. با اين شاخص، كه هم عوامل طبيعي و هم عوامل اقتصادي – اجتماعي در محاسبه آن به كار مي رود، امكان رتبه بندي كشورها و مناطق با توجه به امتيازي كه در اين شاخص كسب مي كنند فراهم مي گردد. اين شاخص مي تواند توسط سازمانهاي ذيربط در داخل كشورها و يا سازمانهاي بين المللي، جهت تأمين آب و نظارت بر وضعيت، مورد بهره برداري قرار گيرد.

شاخص فقر آب به دنبال اندازه گيري دسترسي به آب در منطقه و اندازه گيري ظرفيت مردم در دستيابي به آن است. ممكن است مردم براي دستيابي به آب به ناچار فاصله زيادي را پياده طي كنند، و يا ممكن است آب در نزديك آنها باشد اما به دلايل مختلفي استفاده از آن برايشان محدود شده باشد. ممكن است مردم به دليل فقر درآمد دچار «فقر آب» باشند. بین « فقر آب»  و« فقر درآمد» رابطه اي قوي وجود دارد(سالیوان ، 2002).

چارچوب اين شاخص مي بايد به ميزان آب قابل دسترسي،  دسترسي به آب، ظرفيت دسترسي پايدار، استفاده از آب و عوامل محيطي كه در كيقيت آب اثر مي گذارد توجه داشته باشد. منظور از « آب قابل دسترسي» منابع آب سطحي و زير زميني است كه توسط مردم منطقه قابل بهره برداري است.

نقشه شاخص فقر آب در کشورهای جهان در سال ۲۰۰۲

Water poverty index, by country in 2002

Map of countries with NSDSs

در جهان امروز یكی از اهداف مهم هر كشوری توسعه اقتصادی می­باشد و چنانچه هر دولتی بخواهد زمام امور كشورش را بر عهده بگیرد، باید برنامه­ریزی جامعی برای توسعه اقتصادی كشور ارائه دهد. قطعاً اگر نتواند برنامه قابل قبولی ارائه دهد، نمی­تواند نظر آحاد مردم آن كشور را به خود جلب نماید و در صورت انتخاب شدن نیز باید برنامه اعلام شده را به نحو احسن عملی نماید تا برای دور بعدی انتخابات امیدی به انتخاب شدن مجدد داشته باشد...

مقاله کامل را در اینجا ببینید

مطالعات اخیر در زمینه تكنولوژی اطلاعات و ارتباطات نیز نشان می‌دهد كه تعمیق سرمایه و رشد بهره‌وری كل عوامل در تولید تكنولوژی اطلاعات و ارتباطات، تاثیر معناداری را در شتاب رشد بهره‌وری نیروی كار در دهه 1990 داشته است. مطالعه «هاكر و موسینك» نشان می‌دهد كه هم تولید و هم هزینه‌های صرف‌شده در ابزارهای پردازش داده‌های الكترونیكی، باعث افزایش رشد بهره‌وری كل عوامل تولید می‌شوند. آنها با داده‌های برخی كشورها یك رابطه مثبت و معنی‌دار و بزرگ بین مخارج فناوری اطلاعات و ارتباطات و رشد بهره‌وری كل عوامل تولید و یك اثر مثبت و معنی‌دار ولی كوچك‌تر بر تولید در دهه 1990 را پیدا كرده‌اند.

براي ديدن قسمت اول مقاله به اينجا برويد

وبراي ديدن بقيه مقاله كامل به اينجا برويد

مقايسه نتايج حاصل از محاسبه شاخص توسعه انساني ( HDI ) و شاخص توسعه پايدار انساني ( HSDI )   (نقدي بر شاخص توسعه انساني ( HDI ) قسمت دوم)

مزيت عمده شاخص توسعه انساني ( HDI ) در سادگي محاسبه آن است. اين سادگي و عوامل محدود و قابل دسترسي كه...

نقشه ميزان تفاوت رتبه كشورها در« شاخص توسعه انساني  (HDI)»

با « شاخص توسعه پايدار انساني      (HSDI) »

 بقيه مطلب و نقشه بزرگ تر را در ادامه ببينيد...

 (inequality-adjusted human development index (IHDI

 (نقدي بر شاخص توسعه انساني ( HDI ) قسمت اول)

با توجه به ايراداتي كه بر شاخص توسعه انساني به واسطه در نظر گرفتن تنها ميانگينهاي كشوري و بيس توجهي به نابرابريهاي داخلي وجود دارد، تصحيحي در محاسبه اين شاخص قابل انجام است كه با در نظر گرفتن نابرابري ها در هر يك از شاخصها و كليت نابرابري سه شاخص درآمد - بهداشت - آموزش محاسبه مي شود.

در جدول زير شاخص توسعه انسانيHDI و شاخص تعديل شده توسعه انساني با توجه به نابرابري ها IHDI ارائه شده و درصدي كه در اثر در نظر گرفتن نابرابري ها بينHDI و IHDI اختلاف وجود دارد به درصد (%) Loss  آورده شده است. رتبه كشورها Rank براي كشورها بر اساس شاخص اصلاح شده ارائه ...

نقدي بر شاخص توسعه انساني HDI - اختلافات و تبعيضات جنسيتي

روش مرسومي كه سال ها به عنوان شاخص توسعه انساني( HDI  ) مورد استفاده قرار گرفته با پرداختن به ميانگينها ، همانطور كه تفاوت در بين اقشار جامعه در داخل مناطق را ناديده گرفته بود، تفاوت بين دو جنس زن و مرد را در دسترسي به عناصر توسعه ناديده مي گرفت.

با وجود عزم جهاني مبني بر توسعه‌ پايدار و همه‌جانبه و کاهش ابعاد جهاني فقر، نرخ بي‌سوادي و فقر در زنان هنوز در بسياري از کشورهاي جهان نسبت به مردان بالا‌تر است.

به منظور رفع اين كمبود از سال ۱۹۹۵ شاخص ديگري با عنوان : شاخص توسعه مربوط به جنسيت           (Gender Development Index) يا GDI معرفي گرديد و  ...

 نقشه نابرابري جنسيتي در كشورهاي جهان

 نقشه بالا بر مبناي گزارش توسعه انساني سازمان ملل در سال ۲۰۱۱ تهيه شده است. (منبع اطلاعات نقشه بالا را مي توانيد دراينجا كليك كنيد و ببينيد )

ادامه مطلب را ببینید.

 در محاسبه شاخص توسعه انساني (HDI)بطور مرسوم سه شاخص: درآمد ، وضع سلامت و بهداشت و وضعيت آموزش مورد توجه قرار مي گرفته ، در شاخص تعديل شده جديد همين موضوعات مورد توجه قرار مي گيرد، اما هر يك از آنها با توجه به سطح نابرابري كه در جامعه براي آن وجود دارد تعديل مي شود. در فرض شاخص اوليه توسعه پايدار انساني (HDI) برابري كامل در بين افراد جامعه است، با فرض برابري كامل اعداد به دست آمده با شاخص تعديل شده همان اعداد قبلي خواهد بود، اما در عمل به دليل وجود نابرابري شاخص تعديل شده اي كه محاسبه مي شود، پايين خواهد آمد و هر قدر نابرابري بيشتر باشد از اعداد محاسبه شده جديد توسعه پايين تري را نشان خواهد داد. در اينجا مي توان تفاوت بين شاخص تعديل نشده (HDI) را با شاخص تعديل شده (IHDI) مقايسه كرد و تفاوتي را كه بين آن به دست مي آيد، به شكل درصد بيان نمود.

رویکرد « برابری » در توسعه پایدار به ابعاد سه گانه اقتصاد ، اكولوژي  و برابري تأكيد دارد

اين درصد اختلاف ناشي از نابرابري در جامعه مورد نظر است؛ ميانگين  ...

 (نقدي بر شاخص توسعه انساني ( HDI ) قسمت اول) 

چندین دهه قبل ، زماني كه مقايسه كشورها و مناطق با بهره گيري از شاخص هاي توليد ناخالص داخلي يا رشدسالانه آن مورد مقايسه قرار مي گرفت،  اين محاسبات ارزشمند به تدريج با ايراداتي روبرو گرديد.  ايراداتي كه افزايش در توليد ناخالص داخلي كشورها را الزاما به معناي بهبود در زندگي مردم يا توده مردم نمي دانستند. مباحث توزيع درآمدها و موارد بكارگيري درآمدها در اين زمان مطرح گرديد. آيا اين درآمد ها يا توليدات صرف رفاه و بهداشت و سلامتي مردم مي شد؟ يا صرف خريد جنگ افزارها و كالاهايي لوكس براي تنها قشري از جامعه كه حكومت و ثروت را در دست داشتند؟

در اين زمان بسياري از صاحبنظران  ...

"شاخص توسعه ی انسانی ”
«Human Development Index» - «HDI»

يک " شاخص" آماری مرکب يا ترکيبی  است که توسط «برنامه سازمان ملل برای توسعه »(« UNDP  »)، در سال 1990به منظور ارزيابی سطح " توسعه انسانی "کشور های دنيا ،ايجاد شد .  «HDI»برروی سه معيار اساسی پی ريزی شده که عبارتند از : ...

دنباله اين مطلب و نيز نقشه شاخص توسعه انساني در استان هاي ايران را در ادامه مطلب ببينيد...

به منظور به دست آوردن تصويري از فشاري كه بر محيط زيست به روشهاي ناپايدار بر محيط وارد مي شود، چارچوبي براي اين كار مورد استفاده قرار مي گيرد كه به آن اختصاراً  "IPAT"  مي گويند كه گاهي نيز به صورت: « I=PAT» نوشته مي شود. اين حروف ابتداي كلمات زير است:

Impact = Population x Affluence x Technology

 در اين محاسبه  ...

جغرافیای چشم انداز ( در حاشیه میراث تاریک رهبر کره شمالی )

مكتب « چشم انداز » در كنار سه مكتب ديگر در جغرافيا شامل: « مكتب تفاوت هاي مکاني» « مکتب اکولوژيکي»  و « مکتب سازمان فضاي زندگي» به عنوان ...

براي ديدن نقشه ها و عكسهاي بزرگتر و بقيه مطالب ادامه مطلب را ببينيد ...

میراث تاریک رهبر کره شمالی 

 مرگ رهبر كره نگاهي دوباره را به اين كشور و فلاكتي كه بر مردم آن مي گذرد در رسانه ها و افكار عمومي جهان موجب شد.

 عکس ماهواره ای در طی شب تاریکی کره شمالی و روشنایی زیاد کره جنوبی را به تصویر می کشد

  نظامی گری افزایشی و زوال شاخصهای رفاهی و اقتصادی - اجتماعی در کره شمالی:

شاخص گرسنگی جهانی برای ...     براي ديدن عكسهاي بيشتر و بقيه اين مطلب به ادامه برويد...

توسعه پايدار آب ضرورتي براي توسعه پايدار كشاورزي

توسعه پايدار در كشاورزي و آب روابط تنگاتنگي دارد. بخش كشاورزي در تمام دنيا بزرگترين مصرف كننده آب است. تبعاً تفاوتهايي چشمگير در توليد و مصرف آب بين كشورها وجود دارد. اين تفاوتها در سهم مصارف مختلف از آب نيز مشاهده مي شود

 جغرافیای تجارت آب مجازی

 حمیدرضا وجدانی

اهمیت آب ، به ويژه آب شيرين همواره در زندگي بشر وجود داشته و امروزه به دليل افزايش تعداد جمعيت انساني و تنوع يافتن نيازهاي بشري و رفاه بيشتر، همچنان نياز به آب نيز افزايش مي يابد. در دوراني كه به عنوان ماقبل تاريخ از آن ياد مي شود، گسترش جامعه بشري به طور طبيعي اصولا منطبق بر توزيع جغرافيايي منابع طبيعي فراهم كننده نيازهاي اوليه بشر در خوراك و پوشاك و اسكان بود. با تكامل هرچه بيشتر جوامع انساني بشر توانسا تا حدي از محدوديتهاي طبيعي كه بر حيات وي سايه افكنده بود چيره گردد و ديگر همانند ديگر موجودات زنده تنها دنبال كننده امكانات طبيعت بكر نباشد. انسان با كشاورزي و دامداري و با مهار كردن آبها توانست روز به روز بر طبيعت مسلط گردد و اولين تمدن هاي بزرگ را با تجمع در كنار رودخانه هايي بزرگ و با سيستم هاي بهره گيري از آب در كشاورزي شكل داد. با گذشت زمان عدم تطابق بين امكانات و توان هاي محيطي، از جمله آب با جمعيت هاي بشري نياز به تأمين برخي از مايحتاج بشري از ديگر مناطق را موجب شد. نياز انسان به آب شيرين تنها در مصرف شرب نيست بلكه در كشاورزي و دامداري و بعدها در صنعت و شهرسازي و فضاي سبز و غيره متجلي گرديده است. و در اينجاست كه نگاه به مقوله آب با ديدگاه جديدتري با عنوان« آب مجازي » توسط جغرافیدانی به نام آلان  (Tony Allan, Professor of Geography at King’s College London )مطرح می گردد. در تعریف مختصری از آب مجازی می توان گفت: آب مجازی مقدار آبي است كه يك كالا و يا يك فرآورده طي فرآيند توليد مصرف مي‌كند تا به مرحله تكامل برسد و مقدار آن معادل جمع كل آب مصرفي در مراحل مختلف زنجيره توليد از لحظه شروع تا پايان مي‌باشد. به طور ساده می توان  آب مجازی را مقدار آبی که ...

ادامه مطلب را ببینید ...