![]() |
![]() |
|
| دیدگاهها و کاربردهای جغرافیا درزمینه توسعه پایدار و محیط زیست Sustainable development and Geography |
|
بانک جهانی: ضریب جینی ایران 58/0 است
(آمار 0.389 احمدی نژاد تایید نشد) سرمایه : در حالی که مسوولان دولتی اعلام کرده اند ضریب جینی به 389/0 رسیده اما سازمان ملل اعلام کرده ضریب جینی در ایران در سال 2008 بدتر شده و به 58/0 رسیده است. براساس قانون برنامه چهارم ضریب جینی باید در سال پایانی برنامه به 38/0 می رسید.طبق آخرین آمارهای انتشار یافته بانک مرکزی در سال 85 ضریب جینی (شاخص توزیع درآمد) طی سال های 84 تا 85 بهبود یافته و از 42/0 به 40/0 کاهش یافته اما این ضریب در سال 86 به 404/0 رسید ولی برای سال 87 رئیس جمهور اعلام کرد ضریب جینی به 389/0 رسیده است که این رقم هنوز در آمارهای رسمی منتشر نشده و در آمار بانک مرکزی موجود نیست. ضریب جینی (به روایت بانک مرکزی) در سال 84 حدود 402/0، سال85 حدود 400/0 و سال 86 حدود 404/0 بوده ولی ضریب جینی در سال 83 حدود 399 /0 با تورم 2/15 درصد بوده است. در حقیقت مسوولان با اعلام رقم 389/0 برای سال 87 نوید بهتر شدن وضع توزیع درآمد با تورم 4/25 را داده اند. اما آمار سازمان های بین المللی، سازمان ملل و کارشناسان مستقل نشان می دهد ضریب جینی دوباره در حال افزایش بوده و متغیرهای تورم و بیکاری باعث بدترشدن توزیع درآمد در جامعه شده است. به گزارش سازمان ملل، ضریب جینی در ایران در سال 2008 بدتر شده و به 58/0 رسیده است. در اردیبهشت سال گذشته، سازمان ملل در گزارش های خود ضریب جینی ایران در سال 2008 را 58/0 پیش بینی کرده است اما بانک جهانی در گزارشی متفاوت این شاخص را 33/0 و ایران را هشتاد و هشتمین کشور جهان از نظر نابرابری در توزیع درآمد معرفی کرده است. ضریب جینی در اتحادیه اروپا 24/0 تا 36/0 و در کشورهای برزیل، چین، ترکیه، مالزی و آمریکا به ترتیب 57/0، 46/0، 43/0، 49/0 و 40/0 است. ژاپن با 24/0 و سوئد 25/0 عادلانه ترین توزیع درآمد را داشته اند. در عین حال بانک مرکزی ایران ضریب جینی را در سال های 84 و 85، 40/0 اعلام کرده است. طبق آمار سازمان ملل متحد در سال های 2001 تا 2006 شاخص ضریب جینی در ایران 43/0 بوده اما در سال 2008 به 58/0 رسیده و نشان می دهد که توزیع درآمد بدتر شده است. حتی رتبه ایران در توزیع درآمد نیز نشانگر توزیع ناعادلانه درآمدها در کشور بوده به طوری که بانک جهانی در گزارش سال 2007 خود رتبه ایران را بین 127 کشور جهان، 88 اعلام کرده است. روند افزایشی، نگرانی بی پایان پس از تغییرات اقتصادی در کشور ضریب جینی از سال 83 به بعد روند افزایشی را نشان داد. این ضریب هم در جامعه شهری و هم در جامعه روستایی رو به افزایش نهاد که این امر نشان دهنده شکاف بین فقیر و غنی است چرا که ضریب جینی بین صفر تا یک متغیر است و هرچه اعداد به دست آمده به صفر نزدیک تر باشد یعنی توزیع ثروت عادلانه تر بوده و هرچه به یک نزدیک تر باشد یعنی ثروت در دست اقشار ثروتمند محدود شده است و نابرابری افزایش یافته است. حسین راغفر عضو هیات علمی دانشگاه الزهرا در مورد روند افزایشی ضریب جینی در ایران و علت آن گفت: «بررسی آمارهای موجود (آمارهای بانک مرکزی و مرکز آمار) نشان می دهد ضریب جینی از سال 83 به بعد در حال افزایش بوده و این به معنای توزیع ناعادلانه درآمدهای کشور و عمیق ترشدن شکاف غنی و فقیر است البته مهم ترین علت آن بالارفتن تورم است.» وی افزود: «تورم یکی از عوامل تشدیدکننده افزایش ضریب جینی است چرا که در زمان رشد تورم دهک ها و اقشاری که قدرت مالی و اقتصادی کمتری دارند، برای گرفتن دستمزد یا پول بیشتر قدرت چانه زنی کمتری دارند و قادر به تغییر درآمدهای خود نیستند بنابراین انتظار طبیعی آن است که تورم فشار بیشتری به اقشار پایین جامعه آورده و در نتیجه ضریب جینی افزایش پیدا کند.» راغفر خاطرنشان کرد: «متاسفانه با وجود اینکه دولت خبر از کاهش بیکاری یا تورم (دو عامل مهم و موثر در ضریب جینی و توزیع درآمد) می دهد اما شواهد روندی غیر از این را نشان می دهد. برای مثال دولت از کاهش بیکاری می گوید اما شواهد نشان از افزایش بیکاری دارد.» وی افزود: «نمود کاهش یا افزایش بیکاری را می توان از طریق تغییرات تولید ناخالص داخلی پیگیری کرد یعنی با کاهش بیکاری باید منتظر افزایش تولید ناخالص داخلی بود. از طرف دیگر با کاهش بیکاری باید آمار بیمه های اجتماعی و اعضای صندوق تامین اجتماعی افزایش یابد که حداقل در یکی، دو سال گذشته چنین اتفاقی رخ نداده و نیروی جدیدی ثبت نشده است.»راغفر با اشاره به اینکه «طرح تحول بزرگ اقتصادی و پرداخت یارانه ها به شکل نقدی نیز کمکی به کاهش نابرابری و توزیع نابرابر درآمد نمی کند، گفت: «خصوصی سازی به شیوه ناقص، توزیع بدون برنامه سهام عدالت و... هیچ نتیجه ای در رفع نابرابری و توزیع درآمد ندارد.» وی افزود: «با استفاده از آمارهای مرکز آمار ایران ضریب جینی طی سه سال 83 تا 85 اندازه گیری شده است. این ضریب همزمان با چهار شاخص تایل، آتکینسون، شاخص ضریب تغییرات و شاخص انحراف میانگین نسبی جمع آوری و مقایسه شده که همه آنها نشان می دهد توزیع درآمد در جامعه شهری و روستایی نابرابرتر می شود.» راغفر خاطرنشان کرد: «در سال 83 ضریب جینی در جامعه شهری 389/0 بوده که در سال 84 به 392 و در سال 85 به 401/0 رسیده است و به طور حتم برای سال های 86 و 87 با توجه به رشد فزاینده تورم در دو سال گذشته انتظار می رود ضریب جینی افزایش پیدا کند.» وی افزود: «البته ضریب جینی در جامعه روستایی نیز نشان از افزایش این ضریب دارد. ضریب جینی در سال 83 در جامعه روستایی به 392/0، در سال 84 به 387/0 و در سال 85 به 4/0 رسیده است. افزایش یا کاهش... برخی کارشناسان معتقدند نوسان و در برخی موارد کاهش ضریب جینی در چند سال اخیر به دلایل مختلف از جمله آمارگیری بر مبنای هزینه خانوار است. از آنجا که بخش بزرگی از هزینه های سبد خانوارها کالاهای خوراکی است که بخش بیشتر یارانه ها را به خود اختصاص داده است بنابراین طبیعی است که عدد ضریب جینی کاهش پیدا کند اما با توجه به اینکه قرار است یارانه ها هدفمند شده و از روی کالاها حذف شود، به طور حتم ضریب جینی همراه با افزایش تورم ناشی از برداشتن یارانه ها افزایش خواهد یافت. |
|
+ نوشته شده در
سه شنبه نهم تیر 1388ساعت 6:45 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
فقر ، بیکاری و شکاف فاصله طبقاتی در ایران - آیا شمشیر غلاف خود را پاره می کند؟ موضوعات فقر، بیکاری و اختلاف طبقاتی از جمله مباحثی هستند که اهمیت آن ها در هیچ دورانی و توسط هیچ یک از جریان ها و نظام های سیاسی قابل انکار نبوده و نیست. هر گروه ویا نظام سیاسی و یا تفکر سیاسی خواه ناخواه ، چه اینکه این موضوعات جزئی از علائق اصلی اش باشد یا نباشد مجبور است موضع خود را در قبال این مسائل تشریح نماید. این موضوعات گاه به قدری اهمیت می یابند که توسط جریان یا گروهی سیاسی به عنوان هدف اصلی و محوری یک حرکت سیاسی معرفی می شوند و اساس فعالیت هواداران آنها در دست گرفتن قدرت جهت مبارزه با فقر، بیکاری و اختلافات طبقاتی است.. گهگاه نیز سیاستمداران با بررسی شرایط یک جامعه با دستمایه قرار دادن موضوعات مربوط به فقر و نابرابری سعی در به دست آوردن قدرت می کنند اما آنچه ساختار و موضع واقعی نظام سیاسی را نسبت به موضوعات فقر و نابرابری در جامعه ترسیم می کند قدرتی است که پشت سر نظام سیاسی ایستاده است . در نظام های انتخاباتی اشخاص یا نهادهای اقتصادی و قدرتی که از انتخاب یک فرد پشتیبانی می کنند انتظار دارند که منافع و اهدافشان تامین گردد. تشکیل نهادهایی مدنی و تشکل های مردم نهاد در این زمینه می تواند از خواست های توده مردم دفاع نماید و اهداف جمعیت اکثریت را در جامعه پوشش دهد. برعکس در جامعه ای که نهادهای قدرت و اعمال پشتیبانی از جریانات یا افراد سیاسی که خواست های اکثریت را دنبال کند وجود نداشته باشد صاحبان زر و زور و قدرت به عناوین مختلف سعی در به قدرت رساندن افرادی خواهند داشت که منافعشان را تضمین نمایند. در ایران وقتی که سردمداران سرمایه داری سنتی یا بازار سنتی ایران ( با محور اقتصادی و قدرتی متکی بر واردات ) بر روی یک شخص ( اکنون آقای احمدی نژاد ) سرمایه گذاری می کند چگونه می توان انتظار داشت در راستای برابری و عدالت و مبارزه با فقر عمل کند ؟ اگر این کاندیدا از منافع این گروه و طبقه اجتماعی دفاع نکرده بود چگونه در دور بعدی انتخابات مجدداً مورد حمایت نمایندگان بازار ( و در رأس آنان آقای عسکر اولادی) قرار می گرفت ؟ آیا شمشیر غلاف خود را پاره می کند؟ ....................................................................................................................... با آغاز دهه چهارم جمهوری اسلامی شاهد یک رشته مباحث جدی پیرامون چگونگی توزیع درآمد ملی، وضعیت زندگی مردم و بطور کلی توجه به شاخص های مهم اقتصادی-اجتماعی هستیم که کماکان با حرارت در میان احزاب، نیروها و محافل مختلف جریان دارد. ادامه مطلب |
|
+ نوشته شده در
شنبه دوم خرداد 1388ساعت 6:9 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
افزايش فاصله طبقاتي در دولت احمدينژاد (به نقل از وبلاگ توسعه پایدار به مثابه آزادی ) سرمايه با چاپ گزارشي ضمن بررسي آمار سالهاي 1360 تا 1386، نوشت: فاصله طبقاتي در دولت احمدينژاد افزايش يافته است.
|
|
+ نوشته شده در
شنبه دوم خرداد 1388ساعت 6:3 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
+ نوشته شده در
سه شنبه بیست و نهم اردیبهشت 1388ساعت 16:30 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
متن گفتگوی مذکور را از سایت انجمن جامعه شناسی ایران در ادامه مطلب بخوانید
ادامه مطلب |
|
+ نوشته شده در
سه شنبه بیست و نهم اردیبهشت 1388ساعت 10:53 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
آنتی پود ( مجله جغرافیای رادیکال) در سال 2009 میلادی چهل ساله شد. به همین مناسبت 40 مقاله برگزیده و کلیدی این مجله از سال 1969 تا 2009 به صورت مقاله رایگان بر روی وب قرار داده شده و قابل بهره برداری برای علاقمندان به مباحث جغرافیای رادیکال می باشد. برای دیدن فهرست مقالات مذکور و مطالعه مقاله کامل در این قسمت کلیک کنید و یا به آدرس زیر بروید http://www.antipode-online.net/40Years_anniversary.asp FREE ONLINE - 40 KEY ARTICLES To celebrate this anniversary we are delighted to offer you free access to a range of key articles published in Antipode from 1969-2009. Some of the most influential social scientists have published in the journal - such as David Harvey, Mike Davis, Doreen Massey, Neil Smith, Linda McDowell and Cindi Katz - and its average citation impact over the last decade places it within the top 7 journals in Geography and the Environmental Sciences. The journal is distinctive not only because of the radical scholarship it publishes, but it also contributes to the wider project of critical social science in a number of ways, including offering annual Graduate Scholarships and running biannual Summer Institutes for young researchers. We hope you enjoy reading them!
A New Left Geography ادامه مطلب |
|
+ نوشته شده در
یکشنبه بیست و هفتم اردیبهشت 1388ساعت 16:3 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
+ نوشته شده در
سه شنبه چهارم فروردین 1388ساعت 13:14 توسط حمید رضا وجدانی |
|
|
صفحه نخست پست الکترونیک آرشیو عناوین مطالب وبلاگ |
| درباره وبلاگ |
توسعه پایدار و جغرافیا سایتی است که توسط حمیدرضاوجدانی نوشته ومدیریت می گردد.
حمیدرضاوجدانی متولدشهرهمدان درسال 1345 ودارای مدرک کارشناسی ارشدجغرافیای انسانی ازدانشگاه تهران درسال 1370 است ازسال 1373 تاکنون درمرکزتحقیقات جهادکشاورزی استان همدان مشغول فعالیت تحقیقاتی می باشد. زمینه های موضوعی موردعلاقه وی مباحث منابع طبیعی و توسعه پایدار ازجنبه های مسائل اقتصادی-اجتماعی ، جغرافیای فقر و جغرافیای صلح است. |
| آرشیو موضوعی |
|
جغرافیا توسعه پایدار محیط زیست مرتع فقر جغرافیای صلح روش تحقیق و کاربرد آمار و روش های کمی در جغرافیا |
|
RSS
|