دیوید هاروی از جهات مختلفی می تواند برای من مورد توجه و یا مرکز توجه باشد. ابتدا از این جهت که او را هنوز می توان در دهه ی دوم قرن بیست و یکم اندیشمندی یافت که به ریشه های مارکسیسم وفادار است و سعی در پاسخگویی و تحلیل شرایط جهان کنونی و نقد سرمایه داری و لیبرالیسم با دیدگاه های مارکسیستی دارد. جهت دیگر توجه من به هاروی به این دلیل است که در بین جغرافیدانان، درخشیدن و فراتر از یک جانبه نگری ( یا تخصص گرایی افراطی) این اندیشمند را مایه مباهات جغرافیدانان نموده است. ترجمه هایی که خواننده را آزار می دهد و گاه به او تلنگر می زند که کاش متن اصلی اش را داشتم و با همین انگلیسی متوسطی که دارم ، بیشتر از این ترجمه مفهوم آن را می فهمیدم، امروز در بازار کتاب زیاد است. در این آشفته بازار اقتصاد و فرهنگ و ... کتاب علاقمندانی که به کتاب دست می یابند با این ترجمه ها سرخورده می شوند. راستش انگیزه بازنشر مطلبی که در دنباله می آورم چیز دیگری هم بود. این که به جهت تکلیف درسی مشغول ترجمه ای هستم و دوست دارم که بدانم یک ترجمه را چگونه نباید انجام داد. ترجمه واقعاً دنیایی است. فکر می کنم برای ارائه یک ترجمه خوب اول باید یک نویسنده خوب بود و بعد باید به زبان اصلی متن اصلی آشنایی خوب داشت و سپس دست به ترجمه زد . آن هم ترجمه کتاب و مطلبی که اساساً می تواند در متن اصلی نیز نوشته سنگینی محسوب شود و ترجمه ضعیف می تواند این سنگینی را کمرشکن کند.   سایت توسعه پایدار و جغرافیا حمیدرضا وجدانی

متن را در ادامه مطلب در همین سایت بخوانید و یا با کلیک کردن در اینجا به منبع انتشار بروید 

نقد را در ادامه مطلب بخوانید ...


برچسب‌ها: توسعه پایدار
ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

جمعیت شنبه بیست و سوم اردیبهشت 1391 9
 

 

تغييرات جمعيتي ايران

 تحولات جمعیتی در ایران

 حمیدرضاوجدانی /- سایت توسعه پایدار و جغرافیا

بررسي تغييرات جمعيتي ايران با بهره گيري از سرشماري هاي جمعيت كه از سال 1335 تا كنون در مقاطع زماني 10 ساله انجام مي شود امكانپذير شده است. از سال 35 تا 85 هر 10 سال يك سرشماري ، به علاوه دو سرشماري در سال هاي 70 و 90 انجام شده است. وجود 55 سال آمار متكي بر سرشماري ابزار خوبي را براي بررسي هاي جمعيتي فراهم كرده است..

نتايج سرشماري هاي مذكور به شرح جدول زير بوده است:

جمعیت روستایی و شهری کل کشور

سال

جمع

شهری

روستایی

1335

18954703

6002621

12952082

1345

25788722

9795810

15992912

1355

33708744

15854680

17854064

1365

49445010

26844561

22600449

1370

55837163

31836598

24000565

1375

60055488

36817789

23237699

1385

70495782

48259964

22235818

1390

75149669

53646661

21503008

منبع: آمارنامه هاي رسمي كشور//

 حمیدرضاوجدانی / سایت توسعه پایدار و جغرافیا

 

 تعد 1260.bmp

 

تغی 1260.bmp

تحولات جمعيتي بعد از انقلاب به گونه اي بود كه مواليد در اين دوره تقريباً دو برابر دهه قبل از آن بود. اين انفجار جمعيتي كه ناشي از افزايش انفجاري مواليد بود سيلي از جمعيت را به راه انداخت. نيازهاي اين سيل جمعيتي متناسب با سن آنان بر كشور اثر گذاشت. هنگامي كه خيل جمعيت متولد شده در سن نوزادي قرار داشتند، مسائل بهداشتي و تهيه شير خشك در كشور به عنوان مسئله مهمي شد. چند سال بعد اين سيل جمعيت وارد مدارس شدند و كمبود فضاهاي آموزشي مدارس 2 ، 3 و حتي 4  نوبته بوجود آمد. زماني كه اين سيل جمعيتي به سنين جواني رسيدند، مسئله اشتغال آنان مطرح شد.

 

 

ميانگين افزيش سالانه جمعيت ايران در مقاطص سرشماري

 از سال 1335 تا سال 1345

 

دوره زماني

درصد افزايش در هر سال

سال 35 تا 45

3.605

سال 45 تا 55

3.071

سال 55 تا 65

4.668

سال 65 تا 70

2.586

سال 65 تا 75

2.146

سال 75 تا 85

1.738

سال 85 تا 90

1.320

 

 حمیدرضاوجدانی / سایت توسعه پایدار و جغرافیا

 

 

 نگارش این مقاله ادامه دارد ...

 حمیدرضاوجدانی / سایت توسعه پایدار و جغرافیا

 +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

 

  در همین رابطه بخوانید:

 

 

لغو قانون تنظیم‌خانواده اشتباه است/مادران نگران آینده فرزندانشان هستند

 

 

 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

نقشه راه های ایران شنبه بیست و هفتم اسفند 1390 21
نقشه راه های ایران : تحفه درویش

دو نقشه بزرگ را که هر دو با قابلیت بزرگنمایی هستند به عنوان هدیه سال نو بپذیرید. امیدوارم که مفید باشد. سال خوبی داشته باشید . 

 امیدوارم که اگر خطر کردید و با این وضعیت فجیع جاده های کشور سفر رفتید ، سالم برگرديد 

نقشه راه های کشور؛ تمام استان های ایران به همراه شهرها و روستاهای کوچک و دور افتاده؛ عکس از آنوبانینی

نقشه راه های کشور؛ تمام استان های ایران به همراه شهرها و روستاهای کوچک و دور افتاده؛ عکس از آنوبانینی

نقشه راه های کشور

اگرچه نقشه های بالا آنچنان جدید نیستند اما جدید ترین و بزرگ ترین نقشه های قابل دسترس تا این زمان بر روی اینترنت وجود دارد همین دو نقشه است که خود من از نقشه بالایی بیشتر استفاده کردم و حتی آن را کامل دانلود کرده و بر روی موبایلم به صورت یک عکس با قابلیت بزرگنمایی خیلی زیاد ذخیره کردم .

نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

جغرافياي تغذيه : سوء تغذيه در جهان سه شنبه نهم اسفند 1390 10
  جغرافياي تغذيه : سوء تغذيه در جهان

جغرافياي تغذيه با بررسي توزيع جغرافيايي وضعيت تغذيه در جهان، ضمن ترسيم وضعيت جهان و توصيف آن در مرحله بعد به تحليل علل اين توزيع مي پردازد. در گذشته اي نه چندان دور ، جغرافيدانان آگاهانه و يا نا آگاهانه در تحليل علل فقر و سوء تغذيه و شيوع بيماري ها در مناطق جهان به حدي بر روي عوامل طبيعي ، در چارچوب جبر جغرافيايي تأكيد مي كردند كه ساير عوامل مؤثر در اين وضعيت را ناديده و يا كم اهميت معرفي مي كردند. با تحقيقاتي از بنيانگزاران اين حيطه از جمله خوزه دو كاسترو كه كتاب او با نام جغرافياي گرسنگي و ژئوپلتيك گرسنگي ترجمه شده، و تحقيقات و فعاليتهاي ايولاكوست و بسياري دانشمندان ديگر  نقصان توجيه گرسنگي و فقر با مرتبط دانستن آن به شرايط خاص جغرافياي طبيعي مناطق در جغرافياي تغذيه به چالش كشيده شد و عوامل اقتصادي، اجتماعي و سياسي مؤثر بر توزيع فقر و گرسنگي و يا سوء تغذيه در جهان مورد توجه قرار گرفت..

همان گونه كه مباحث تغذيه و سوء تغذيه در جهان مي تواند به جزئيات بسياري بپردازد، جغرافياي تغذيه نيز مي تواند به موضوع تغذيه از ديدگاه مسائل اقتصادي - اجتماعي و محيطي بسياري به بررسي بپردازد.

هدف نهايي جغرافياي تغذيه شناختن و شناساندن وضعيت تغذيه و توصيف عناصر آن در مناطق جغرافيايي ، تجزيه و تحليل عوامل بروز مشكلات و شناختن راههاي مبارزه با مشكلات تغذيه اي در جهان با بهره گيري از تحليل ها و روشهاي جغرافيايي است. / حميدرضاوجداني.  

 نقشه گرسنگي در كشورهاي جهان در سال ۲۰۱۰

از: فائو

 

 

مقاله کامل را در ادامه مطلب ببینید ...


برچسب‌ها: فقر
ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

شاخص آزادي انساني ( Human Freedom Index ) و توسعه پايدار

 همچون بسياري از شاخص هاي ديگر ، شاخص سازي در مورد آزادي نيز با مشكلات خاص خود از جهت عناصر تعيين كننده از يكسو و مشكلات فراهم آوري آمار و ارقام از سوي ديگر روبرو است. به ويژه روشها و پارامترهايي كه براي تعيين اين شاخص توسط افراد مختلف و سازمانها و نهادهاي مختلف به كار مي رود متفاوت است و نقدهاي بسياري را به دنبال داشته است. به هر تقدير شناخت شاخص ها و دقت نظر در نحوه تعيين آنها لازم است و برخورد نقد آميز با اين شاخص ها مي تواند به ارتقاي وضعيت و نزديك شدن بيشتر  به واقعيت ها و اصلاح مسير كمك كند..

شاخص آزادي انساني بر مبناي مطالعات دانشگاهي محققي انگليسي به نام چارلز هومانا (Charles Humana ) در سال 1980 شكل گرفت و بعد ها با تغييرات و اصلاحاتي مورد استفاده محققان و سازمان هاي ملي و بين المللي از جمله سازمان ملل متحد قرار گرفت.

در همین رابطه سایت "خانه آزادي" (Freedom House ) نيز به عنوان يك موسسه غير دولتي( NGO ) در مورد دموکراسی ، آزادي هاي سياسي و حقوق بشر تحقيق و بررسي هايي را انجام مي دهد و هر ساله گزارشي را در اين رابطه براي هر يك از كشورهاي جهان منتشر مي كند. مبناي اين نوع بررسي توسط ريموند( Raymond Gastil) گذارده شد.  براي ديدن توضيح بيشتر در اين مورد در ويكيپديا مي توانيد در اينجا كليك كنيد. در گزارشات اين موسسه از سال ۱۹۷۳ تا ۲۰۱۱ اطلاعات مربوط به هر كشور ارائه مي شود و ضمن ارائه شاخص عددي كشورها را به سه دسته : آزاد - نسبتاً آزاد و غير آزاد دسته بندي مي كند و نقشه اي نيز بر همين مبنا براي وضعيت قرار گرفتن هريك از كشورهاي جهان در هر يك از سه حالت مذكور ارائه مي كند. 

نقشه وضعیت آزادی در کشورهای جهان

برای دیدن نقشه آزادی در کشورهای جهان سال ۲۰۱۲ می توانیددر اينجا كليك كنيد در نقشه ای در سایت مذکور ارائه شده علاوه بر آنکه وضعیت کشور ها با سه رنگ سبز (آزاد) زرد(نسبتا آزاد) و آبی (غیر آزاد) نشان داده شده شما می توانید با رفتن برروی هر کشور اعدادی که برای شاخص آزادی سیاسی ، آزادي مدني و شاخص كل براي آزادي در سايت براي هر كشور محاسبه شده را ببينيد؛ اعداد مذكور از ۱ تا ۷ در نوسان است. عدد ۱ براي آزادترين كشورها و عدد هفت براي كمترين آرادي ها


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

جغرافیای تجارت آب مجازی یکشنبه بیست و هفتم آذر 1390 8
 

 جغرافیای تجارت آب مجازی

 حمیدرضا وجدانی

اهمیت آب ، به ويژه آب شيرين همواره در زندگي بشر وجود داشته و امروزه به دليل افزايش تعداد جمعيت انساني و تنوع يافتن نيازهاي بشري و رفاه بيشتر، همچنان نياز به آب نيز افزايش مي يابد. در دوراني كه به عنوان ماقبل تاريخ از آن ياد مي شود، گسترش جامعه بشري به طور طبيعي اصولا منطبق بر توزيع جغرافيايي منابع طبيعي فراهم كننده نيازهاي اوليه بشر در خوراك و پوشاك و اسكان بود. با تكامل هرچه بيشتر جوامع انساني بشر توانسا تا حدي از محدوديتهاي طبيعي كه بر حيات وي سايه افكنده بود چيره گردد و ديگر همانند ديگر موجودات زنده تنها دنبال كننده امكانات طبيعت بكر نباشد. انسان با كشاورزي و دامداري و با مهار كردن آبها توانست روز به روز بر طبيعت مسلط گردد و اولين تمدن هاي بزرگ را با تجمع در كنار رودخانه هايي بزرگ و با سيستم هاي بهره گيري از آب در كشاورزي شكل داد. با گذشت زمان عدم تطابق بين امكانات و توان هاي محيطي، از جمله آب با جمعيت هاي بشري نياز به تأمين برخي از مايحتاج بشري از ديگر مناطق را موجب شد. نياز انسان به آب شيرين تنها در مصرف شرب نيست بلكه در كشاورزي و دامداري و بعدها در صنعت و شهرسازي و فضاي سبز و غيره متجلي گرديده است. و در اينجاست كه نگاه به مقوله آب با ديدگاه جديدتري با عنوان« آب مجازي » توسط جغرافیدانی به نام آلان  (Tony Allan, Professor of Geography at King’s College London )مطرح می گردد. در تعریف مختصری از آب مجازی می توان گفت: آب مجازی مقدار آبي است كه يك كالا و يا يك فرآورده طي فرآيند توليد مصرف مي‌كند تا به مرحله تكامل برسد و مقدار آن معادل جمع كل آب مصرفي در مراحل مختلف زنجيره توليد از لحظه شروع تا پايان مي‌باشد. به طور ساده می توان  آب مجازی را مقدار آبی که ...


برچسب‌ها: آب مجازي, VIRTUAL WATER, جغرافيا, توسعه پايدار آب
ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

تعریف آب مجازی یکشنبه بیست و هفتم آذر 1390 8
    آب مجازي آبي است كه در فرايند توليد يك محصول كشاورزي يا صنعتي نهفته است و به‌طور واقعي احساس نمي‌شود، بلكه به‌طور مجازي حس مي‌شود. براي مثال براي توليد يك كيلوگرم گندم به هزار ليتر آب نياز داريم. از اين‌رو آب مجازي هر كيلوگرم گندم برابر هزار ليتر ...

ادامه مطلب را ببینید ...


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

  با افزايش جمعيت كشور از ۱۰ ميليون نفر به ۷۰ ميليون نفر طي حدود يك قرن، سرانه آب در ايران ۷۰۰٪ كاهش يافت. در حال حاضر سرانه آب براي جمعيت ايران حدود يك پنجم سرانه آن در جهان است. اين درحالي است كه جمعيت كشور هنوز در حال رشد زيادي است.

 رقم سرانه بحراني آب براي هر نفر در دنيا ۱۷۰۰ متر مكعب در سال است كه ايران با جمعيت كنوني خود اكنون در آستانه آن قرار گرفته است. ...


برچسب‌ها: افزايش جمعيت, سرانه آب, توسعه پايدار
ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

 در شرايط ضعف سياسي، نظامي و ديپلماتيك كشورها و گاه در بي خبري مسئولين برخي كشورها و يا درگيري آنها در مسائل حاشيه اي و درگيريهاي داخلي ناشي از اصرار خودكامگان در حفظ قدرت، بعضي همسايگان از موقعيت به نفع خود استفاده مي كنند و حقوق ديگر كشورها در زمينه آب را پايمال مي كنند. نمونه مشخص آن كشور عراق است كه همسايه شمالي اش تركيه طي سال هاي اخير به راحتي حقابه رودخانه هاي اين كشور را ناديده گرفته و با تمام توان به مصادره آن مي پردازد ، حال آنكه حقابه هاي بين كشورها نيز تابع قوانين مشخصي است و نمي تواند ناديده گرفته شود. همين نحوه برخورد با سوريه نيز وجود دارد. اختلاف و جنگ بين اعراب و اسرائيل را اگرچه نمي توان ناشي از آب دانست، اما جرقه هاي اين اختلافات هر از گاهي آتشي را شعله ور مي كند. و حتي برخي از مفسران نقش دسترسي به آبراه اروندرود يا شط العرب را در زمينه هاي جنگي كه بين ايران و عراق وقوع يافت بسيار موثر مي دانند... 
برچسب‌ها: توسعه پايدار آب, ژئو پليتيك آب
ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

 

مقدمه:
مطالب این پست را به عنوان مقدمه جهت ورود به بحث جغرافیای فرار مغزها و اثرات جغرافیایی آن گردآوری نموده و ارائه می کنم.

 
طبق آمار صندوق بین المللی پول ، ایران در میان 91 کشور در حال توسعه و توسعه نیافته جهان از نظر فرار مغز ها در رتبه اول است....

برچسب‌ها: فرار مغزها, جغرافيا, توسعه پايدار
ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

همایش برگزار شد


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

برای دیدن مقاله جغرافیای فرار مغزها و تاثیر آن بر جریان اطلاعات در اینجا کلیک کنید

مقاله مدیریت علمی ایران و اثرات آن در فرار مغزها را در دوقسمت - در ادامه ببینید...


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

بررسی تحقیقات و مطالعات انجام شده که به نحوی مرتبط با موضوع این تحقیق باشند در اینجا جمع آوری شده است بررسی مطالعات موجود به زبان انگلیسی مواردی را نشان می دهد که از نطر موضوعی و روش تحقیق برای این تحقیق مفید بوده و دسته بندی مطالب و روش تحقیق در آنها به کار این طرح می آید. در منابع فارسی مطلبی که رابطه مستقیم و تشابه موضوعی قابل توجهی داشته باشد یافت نشد ، چند مورد از تحقیقات یا گزارشات در رابطه با مکانیابی به زبان فارسی در اینجا مورد مراجعه قرار گرفته و ... در ادامه مطلب ببینید.


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |

 


ادامه مطلب
نوشته شده توسط حمید رضا وجدانی  | لینک ثابت |